تاریخ درج خبر : 1392/09/17
کد خبر : ۱۵۲۵۴۳
+ تغییر اندازه نوشته -

اگر ماندلای درون دیکتاتورها بیدار می‌ماند…

سایت استان: فضل الله یاری

نلسون ماندلا شمایل یک قدیس آویخته بر دیوار سیاست نیست.او تا همین چند روز پیش در همین دنیای ما نفس می‌کشید. با گوشی‌های تلفن همراه صحبت می‌کرد و از دریچه مونیتور رایانه‌ها و صفحه تخت تلویزیون‌های دیجیتالی جهان را تماشا می‌کرد.او نه از دنیای پر رمز و راز افسانه‌ها آمده بود و نه زائیده خیال اسطوره سازان و شاعران و نویسندگان است.

او یکی از صدها رهبر و رئیس جمهوری است که زمانی بر مردم کشور خود حکومت کرده،تصمیماتی گرفته و اقداماتی انجام داده اند. ماندلا اما سال‌ها پس از پایان ریاست جمهوری اش همچنان در صحنه جهان باقی مانده است.او نه تنها در عرصه سیاست مطرح است، که صلح خواهان و آشتی جویان جهان به او جایزه‌ها داده اند. مداراطلبان و مبارزان جامعه مدنی مشی و مرامش را ستوده اند و پیروی کردند.هنرمندان تصویری سرشار از احترام از او ساختند. ورزشکاران جهان چون جامی از طلای ناب با او عکس یادگاری گرفتند و نویسندگان، شاعران و روزنامه نگاران مجسمه ای از جنس کلمات برایش ساختند و در سراسر جهان نصب کردند.
زندگی نلسون ماندلا تا پایان دوره ریاست جمهوری اش بر مردم آفریقای جنوبی،همان است که صدام حسین،معمر قذافی،حسنی مبارک، رابرت موگابه و ده‌ها نام وحشت برانگیز دیگر قرن ما طی کردند. او هم مانند آنان مبارزه کرد. مانندآنان به زندان افتاد. در زمان مبازره مانند آنان از آزادی سخن گفت و از ظلم رفته بر مردمان کشورش خطابه‌ها ایراد کرد و سرانجام مانند آنان بر شانه‌های مردم خسته از نابرابری و در میان آوازهای شادی آنان قدم به کاخ ریاست جمهوری گذاشت. مانند آنان پای معاهدات با کشورهای دیگر را امضاء کرد. همانند آنان در فرودگاه‌های جهان بر فرش قرمز همتایان خود را همراهی کرد و به احترام گارد تشریفات توجه نشان داد.
اما دیری نگذشت که راه ماندلا از آنان جدا شد. او در پایان دوره ریاست جمهوری اش علیرغم خواست مردم کشورش از پله‌های بالا رفته پایین آمد و نام و اعتبارش را برای نقش آفرینی ورای مرزهای کشورش خرج کرد.
اما همتایان او در برخی از کشور‌های دیگر که گاه به اندازه 27 سال زندان ماندلا در کاخ‌های محکم و وسیع فرمان رانده بودند، آزادی اش را دیدند و فرمانروا ماندند. ریاست جمهوری اش را تجربه کردند و رئیس ماندند و پایین آمدنش از سریر قدرت را مشاهده کردند و پایین نیامدند و احتمالاً سری هم به تاسف تکان دادند که «حیف شد،کاش بیشتر می‌ماندی!»
ماندلا اما آنقدر زنده ماند که از همان پایین ببیند که مردمان عراق و مصر و لیبی و تونس با خشم ونفرت از پله‌های کاخ ریاست جمهوری بالا رفتند و مردانی را که بر شانه‌های خود به آنجا رسانده بودند، با لگد و مشت و خفت به پایین غلطاندند. او از پایین دید که چگونه پینوشه به موجود مفلوکی تبدیل شده بودکه مردم شیلی پشت در دادگاهش فریاد نفرت سر می‌دادند. ماندلا از میان مردم اش دیده بود که چگونه صدام حسین را چون موجودی پشمالو و متعفن از گودالی بیرون کشیدند و رو به دوربین‌های رسانه‌های جهان دندان هایش را می‌شمردند. رهبر مردم آفریقای جنوبی از روی صندلی کوچکی در خانه ای معمولی در ژوهانسبورگ از دریچه تلویزیون دید که سرهنگ معمر قذافی «رهبر جامعه عربی سوسیالیستی خلق عظیم لیبی» چگونه کاردآجین خشم جوانکی شد و تن پاره پاره اش چون نعش گوسفندی در پشت وانتی انداخته شد تا تماشا گه مردمی باشد که برای دیدن نعش خونینش در درازای خیابانی طولانی به انتظار ایستاده بودند.
به نظر می‌رسد همان گونه که در درون هر کدام از انسان‌ها دیکتاتوری کوچک وجود دارد می‌توان گفت در درون هر کدام از این دیکتاتورها یک «ماندلا» به انتظار نشسته بود.همان که روزی این مردان را وا داشت تا برای وطن خود فداکاری کنند، برای کشور خود خطر کنند، برای اصلاح امور، خطر زندان و اعدام را به جان بخرند.اما مقایسه عملکرد آن مردان باهیبت و این مرد سیه چرده لاغر، نشان می‌دهد که ماندلای درون آن مردان تا کاخ ریاست جمهوری با آنان بود. پس از آن بود که این مردان قدرتمند آن را به مرخصی طولانی مدت فرستادند تا بی مزاحمت حضورش با خود و مردمان خود همان کنند که تاریخ به حافظه خود سپرده است.
***
نلسون ماندلا مابه ازای بیرونی آموزه حکیمانه ای است که ما را از «انتقام» به «عفو» رهنمون می شود. همو که زندانبانش را پس از پیروزی، نه به زندان انداخت و نه اعدام کرد، بلکه او را در قدرت خود سهیم کرد اگر یک بخش کوچکی از ماندلا می‌توانست در رسانه ملی حرف خود را بزند، یکی در قامت ماندلا از تریبون‌های مقدس سخن از «بخشش» می‌گفت. اگر دو نفر در مناظره‌های سیاسی در موضوع«گذشت» هم نظر بودند، اگر اندکی از روح ماندلا در جسم پدری حلول می‌کرد و او قاتل فرزندش را در پای چوبه دار قصاص، زندگی دوباره می‌بخشید، شاید تاریخ چند سال گذشته ما به گونه ای دیگر ورق می‌خورد. ماندلا یک مفهوم انتزاعی و دور از دسترس نیست؛ همین یک سال پیش دختری که زیبایی و بینایی اش را در هجوم خشم جوانی از دست داده بود، راضی نشد که با ظرفی از اسید مقابله به مثل کند.ماندلا یک قدیس دور از دسترس نیست. او بخشی از درون ماست که بارها به زبان ما گفته است «اشکال ندارد»،«مهم نیست»،«می بخشمت» و…

*سرمقاله ابتکار –  یکشنبه 17آذر 92

 

خبرهای مرتبط

در صورتی که نظر ارسالی شما طولانی شود، با تأخیر بررسی و تأیید می‌شود.

نکته: نظر شما در انتظار بررسی است و پس از تایید مدیریت در سایت نمایش داده میشود..

200x208
200x208