تاریخ درج خبر : 1392/02/11
کد خبر : ۱۷۶۳۳
+ تغییر اندازه نوشته -

دنا داغدار انقراض گیاهانش

سایت استان: بهار که می رسد، نامهربانیها بر مخمل سبز دنای زاگرس نقش تازیانه می زند و گاهی این نامهربانیها گیاهان کمیاب دنا را به ورطه نابودی می کشاند.

عروس سفیدپوش زمستان که رخت برمی بندد، بانوی سبزینه پوش بهار دامنه های سپید دنا را با تاج گل و سبزه و 475 گونه گیاهی خوراکی و دارویی خوش آب و رنگ می آراید.

201

دنا این یادگار دیرینه سرزمینمان که همواره پناهگاه و مامن مردمانش بوده، این روزها با دستانی که در پناه خود جای داده است، زخم می خورد.

در هر گوشه این کوه سترگ که مردمانش را در در گستره شکوهمند خود زندگی می بخشد، ردپای بوته کنانی است که با رویش اولین گیاه، تیغ بر می کشند و این جوانه های نورسته را به تاراج می برند.

زنگ انقراض گیاهان خوراکی دنا به صدا در آمده است

بوته کنی و برداشت بی رویه گیاهان خوراکی و دارویی در فصل بهار، زنگ خطر انقراض گونه های گیاهی نادر این سرزمین را به صدا در می آورد.

202

این روزها به دیدن زنان و مردانی که گیاهان رو به انقراض دنا را در خیابانهای شهر به فروش می رسانند، عادت کرده ایم.

میدان ها و خیابانهای مرکزی شهر یاسوج و دیگر شهرهای استان نیز پر از زنان، مردان و حتی کودکانی است که از روی طمع و یا از سرنداری، چوب حراج بر این ثروت سبز خدادادی می زنند.

برداشت بی رویه گیاهان دارویی و خوراکی در کهگیلویه و بویراحمد باعث از بین رفتن قسمت‌های وسیعی از این گیاهان شده است. گیاهانی که زمانی نه چندان دور، آشنای کودکان این مرز و بوم بودند و در سالهای نداری مرهم دردهایشان.

203

دنا، این سرچشمه عظیم سخاوت مردمانش را چه بی تکلف در پهنه مخملین خود جای داده است و چندین گونه گیاهی دارویی و خوراکی بی نظیر همچون “درمنه”، “بومادران”، “پونه کوهی”، “برنجاسب”، “آویشن”، “زرآبی” یا “چای کوهی”، “بابونه”، “چوبک”، “جلپه”، “خاری”، “پشموک”، “توت سهری”، “میخک”، “انگیون”، “کارده”، “ریواس”، “پیاز وحشی” یا “تره”، “ختمی وحشی”، “بن سرخ”، “کتیرا”، “گل گاوزبان”، “بیلهر”، “خاکشیر”، “پرسیاوشان” و .. راه به آنها ارزانی می دارد.

گیاهانی همچون “زرابی”، “کرفس”، “آنغوزه”، “بن سرخ”، “ریواس”، “بیلهر” ، “تره”، “موسیر”، “کنگر” و “جاشیر” از جمله گیاهان خوراکی و دارویی در کهگیلویه و بویراحمد هستند که گل نداده و بهار ندیده معاش روستاییان و کالای پرقیمت بازارهای شهر می شوند.

دنا داغدار انقراض سبزینه های کمیاب

گیاهانی که در اولین هجوم ناگهانی بوته کنان، می میرند و ریشه می خشکانند و داغشان بر دل دنا تا همیشه می ماند.

204

یک گیاهشناس و پژوهشگر گیاهان دارویی در استان، بهره برداری بی رویه و بسیار زیاد مردم از گیاهان خوراکی و دارویی را مهمترین عامل به خطر افتادن حیات این گیاهان عنوان کرد.

عزیزالله جعفری با بیان اینکه خطر انقراض، گونه های خوراکی و دارویی گیاهان این استان را تهدید می کند، افزود:۴۷۵ گونه از مجموع یک هزار و ۲۰۰گونه گیاهی شناسایی شده در منطقه حفاظت شده دنا، از نوع گیاهان دارویی هستند.

وی بیان کرد: هم اکنون خطر انقراض گیاهانی همچون “زرابی”، “موسیر”، “باریجه”، “خاری”، “بن سرخ”، “چویل”، “بیلهر” و”آنغوزه” را تهدید می کند.

جعفری تصریح کرد: از میان این گونه ها، گیاه “زرابی” وضعیت خطرناکتری دارد به طوری که رویشگاه های آن در کوه دنا به شدت کاهش یافته است.

205

475 گیاه دارویی در دنا می روید

این استاد دانشگاه تصریح کرد:475 گونه گیاه دارویی در کوه دنا می روید و این تعداد گیاه دارویی 52.2درصد کل گونه‌های گیاهی دارویی قاره اروپا و 26.6درصدگونه‌های گیاهی دارویی کشور را شامل می شوند.

وی با بیان اینکه 15 درصد ازگونه های گیاهی شناسایی شده در دنا، بومی این استان هستند، اظهار داشت: سه گیاه دارویی و کمیاب در دنیا شامل “باریجه”، “آنغوزه” و “گز انگبین” در این استان رویش می یابند.

حال با افزایش قیمت این گیاهان ریشه کنی و فروش آنها نیز افزایش یافته و روزانه چندین هزار بوته گیاهان خوراکی و دارویی در استان ریشه کن می شوند.

206

آمار دقیقی از میزان برداشت گیاهان خوراکی در این استان وجود ندارد اما هر ساله هنگام فصل بهار هزاران کیلو از انواع گیاهان خوراکی رسته در دنا وارد بازار کهگیلویه و بویراحمد و استان‌های همجوار می‌شود.

یکی دیگر از گیاهان ارزشمندی که در اثر برداشت بی رویه و بوته کنی، در معرض خطر انقراض قرار دارد، “بیلهر” است.

گیاه”بیلهر” در ارتفاعات بالای دو هزار و 500 متر کوههای دنا در کهگیلویه و بویراحمد می‌روید.
این گیاه تلخ که با گرفتن زهر آن شیرین می‌شود، یکی از گیاهان خوراکی مورد علاقه مردم این استان است که همین علاقمندی باعث شده در فصول بهار مورد هجوم قرار گیرد به طوریکه به گفته کارشناسان تا چند سال آینده اثری از این گیاه خوراکی در کوههای استان مشاهده نمی‌شود.

هم اکنون”بیلهر” پر فروش ترین گیاه کوهی در بازارهای کهگیلویه وبویراحمد است و حتی تقاضای بسیار استانهای همجوار برای استفاده از این گیاه، باعث قاچاق آن به دیگر استانها شده است.

207

“بن سرخ” که در اصطلاح محلی به آن “لیزک” می گویند نیز از جمله گیاهانی است که در خطر انقراض قرار گرفته است و در اثر ریشه کنی و برداشت بی رویه، رویشگاه های متعدد این گیاه به چند رویشگاه کاهش یافته است.

عروس سربزیر دنا در ماتم زوال اشک می ریزد

لاله واژگون گیاهی است بومی زاگرس که آن را “گُل اَشک”، “اشک مریم” و “تاج قیصر” نیز نامیده‌اند.

این گل زیبا و سر بزیر چند روزی را مهمان دنا نشینان است و هر سال اوایل اردیبهشت ماه گل می دهد و به دو رنگ زرد و قرمز بوده که گونه زرد آن در خطر جدی انقراض قرار گرفته است.

201

این گونه گیاهی به وسیله انسان، دامها و تغییرات کاربری زمینهای کوهستانی به شدت در حال تهدید است.

زخمهایی که گاهی با ندانم کاریهایمان برپیکر طبیعت می زنیم، پایانی تلخ را برایمان رقم می زند.

اگر به خود نیاییم و دستان نامهربان بوته کنان و دشمنان طبیعت را بفشاریم فردا باید جوابگوی آیندگانی باشیم که از گیاهان دنا فقط نامی را شنیده اند و تصویری را به یادگار نظاره می کنند.

منبع:مهر

خبرهای مرتبط

در صورتی که نظر ارسالی شما طولانی شود، با تأخیر بررسی و تأیید می‌شود.

نکته: نظر شما در انتظار بررسی است و پس از تایید مدیریت در سایت نمایش داده میشود..

  • علی می‌گه:

    اگر کسی یاکسانی دراستان دوستدار محیط زیست،یادرقبال محیط زیست مسئو تیتی دارند به کوه خامی که مهد زیست از گونه گیاهی و جانوری ازقبییل بزکوهی کبگ وگونه های گیاهی ازقبیل درمه بن سرخ کارده که هر روز به دست عده ای درحال انقراض هستند مخصوصآ گونه های جانوری آن به که ، طور روزانه وبه صورت بیرویه شکار میشوند،ررسیدگی نمایند ونگذارند که طبیعت خامی وگونه جانوری آن اینگونه از بین بروند

200x208
200x208