تاریخ درج خبر : 1393/07/18
کد خبر : ۳۷۹۴۵۱
+ تغییر اندازه نوشته -

دکتر صفی نژاد: عشایر حافظان فرهنگ غنی ایران باستان هستند

نشست تخصصی بررسی احوال و آثار دکتر جواد صفی نژاد با عنوان «جستجو در آب و خاک» در سالن همایش های کتابخانه ملی برگزار شد.
جو‌اد صفی‌نژ‌اد در نهم‌ شهریور ۱۳۰۸شمسی در شهر ر‌ی‌ متولد شد. ‌او در شهر ر‌ی‌ تحصیلات‌ خود را به‌ پایان‌ رسانید و به‌ ‌اخذ دیپلم‌ موفق‌ شد. در سال‌ ۱۳۳۲ در رشته‌ تاریخ‌ و جغر‌افی‌ د‌انشگاه‌ تهر‌ان‌ پذیرفته‌ شد و در سال‌ ۱۳۳۶ درجه‌ لیسانس‌ ر‌ا دریافت‌ کرد و ‌از ‌آنجا که‌ ‌استعد‌اد و پشتکار چشمگیر‌ی‌ ‌از خود نشان‌ د‌اده‌ بود، تعهد دبیر‌ی‌ خود ر‌ا لغو کرد و به‌ ر‌ا‌هنمایی‌ دکتر گنجی‌ در د‌انشکده‌ ‌ادبیات‌ د‌انشگاه‌ تهر‌ان‌ ‌استخد‌ام‌ شد. در سال‌ ۱۳۴۵ به‌ مناسبت‌ گسترش‌ روز‌افزون‌ بخش‌ مطالعات‌ روستایی‌، بخش‌ مطالعات‌ ‌عشایر‌ی‌ ‌از ‌آن‌ جد‌ا شد و صفی‌ نژ‌اد به‌ ‌اتفاق‌ دو تن‌ ‌از ‌همکار‌انش‌ به‌ سرپرستی‌ دکتر نادر ‌افشار نادر‌ی‌ بخش‌ مطالعات‌ و تحقیقات‌ ‌عشایر‌ی‌ ر‌ا مستقلا” پایه‌گذ‌ار‌ی‌ کردند. از سال‌ ۱۳۴۶ پژو‌هش‌‌ها‌ی‌ ‌عشایر‌ی‌ استاد صفی‌نژ‌اد در قلمروی کهگیلویه‌ و به‌ خصوص‌ بویر‌احمد ‌آ‌غاز گردید. ‌
بر همین اساس خبرنگار سایت استان به سراغ این استاد فرهیخته رفته تا دلیل انتخاب استان را برای این پروژه بزرگ جویا شود. دکتر جواد صفی نژاد در این باره می گوید: در سال 1346 موسسه مطالعاتی دانشگاه تهران تصمیم به بررسی یک منطقه عشایری گرفت و استان کهگیلویه و بویر احمد که در ان زمان از محرومترین استان های کشور بحساب می آمد برای این پروژه انتخاب شد. از سال 46 تا 1347 به بررسی این منطقه پرداختیم و در همان سال توانستیم نتایج حاصل از این تحقیق را منتشر کنیم.
صفی نژاد که امروزه به پدر کاریز ایران نامور است در ادامه می گوید: گروه تحقیقاتی ما در مرحله اول مناطق مختلف استان را دسته بندی کرده و هر کدام برنامه مطالعاتی یک یا چند منطقه را بر عهده داشتیم که در این دسته بندی؛ بررسی و مطالعه بخش های سی سخت و بویراحمد سفلی به من واگذار شد. در این دسته بندی بخش بهمئی به رییس گروه تحقیقاتی ما یعنی دکتر نادر افشار نادری سپرده شد و بخش های بویر احمد علیا به علی اکبر قدیمی؛ بخش چرام به عزیز رخش خورشید واگذار شد؛ حسن پارسا نیز که یکی دیگر از اعضای گروه تحقیقاتی ما بود بخش باشت بابوئی را برعهده داشت. همچنین بخش طیبی را بهمراه دکتر نادر افشار نادری و آقای کشاورز با هم برعهده گرفتیم.
گفتنی است در این نشست تخصصی که با همکاری انجمن ایرانی تاریخ و اندیشگاه فرهنگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد. بزرگانی چون عمادالدین شیخ الحکمایی، جلال الدین رفیع فر، غلامرضا امیر خانی و رضا یکرنگیان به ایراد سخن پراختند .
در این نشست کی عطا طاهری از بزرگان استان کهگیلویه و بویراحمد؛ جهت ایراد سخن در این نشست دعوت شد. که بعلت کسالت جسمی نتوانست حضور داشته باشد و حسن غفاری عکاس مطرح هم استانی به نمایندگی از وی در این نشست حضور داشت و پیام کی عطا طاهری را برای حاضرین خواند.
حسن غفاری که در حوزه عکاسی میراث فرهنگی و گردشگری در کشور صاحب سبک است؛ در این نشست گفت: همه ما کهگیلویه و بویر احمدی ها خود را بدهکار موسسه مطالعات علوم اجتماعی دکتر افشار نادری و دکتر صفی نژاد می دانیم و قدر دان زحمات این بزرگواران هستیم.
غفاری که این روزها بیشترین برنامه کاری خود را بر روی عکاسی و مردم شناسی عشایر استان معطوف کرده ادامه داد: دکتر صفی نزاد نه تنها به همه مردم استانم خدمت بزرگی کرده بلکه این استاد فرهیخته در سال 1375 به داد من که در آن زمان دانشجوی رشته عکاسی بودم نیز رسیده و به اقدامات خود به دانشکده هنر ثابت کرده که عکاسی می تواند یک فن میان رشته ای باشد و به علوم اجتماعی کمک های فراوانی کند. آنگونه که اکنون مسیر زندگی من با عکاسی عشایر و مردم شناسی گره خورده است.
این عکاس برجسته هم استانی در ادامه پیام کی عطا طاهری را برای حاضرین قرائت کرده که متن این نامه در ادامه می آید.
دکتر جواد صفی نژاد؛ محقق و پدر کاریز ایران که در نشست تخصصی جستجو در آب و خاک سخن می گفت با گریزی به مستند شاه بلوط ساخته دکتر نادر افشار نادری گفت: مستند شاه بلوط در سال 1346 ساخته شد ولی در آن زمان اجازه ندادند که زمان دقیق ساخت را اعلام کنند و باید زمان ساخت این مستند را چند سال قبلتر اعلام می کردند؛ زیرا معتقد بودند که سختی های عشایر استان به زمان قبل از اصلاحات ارضی برمی گردد و بعد از آن وضعیت عشایر بهتر شد!
همین اتفاق نیز بعد از انجام مطالعات و تحقیقات برای ما پیش آمد و زمانی که کتاب حاصل از نتایج کار تحقیقاتی خود را می خواستیم به چاپ برسانیم از ما خواسته شد به گونه ای نشان دهیم که وضعیت مالی دهقان از ارباب بهتر است! در جواب سوال ما که پرسیدیم؛ این وضعیت چطور ممکن است؟ دروغ بنویسیم؟ گفتند نه ولی تحقیقات خود را دوباره انجام دهید و اینبار تحقیق کنید که وضعیت مالی دهقان بهتر از ارباب است. و تا ان زمان اجازه انتشار این کتاب را نخواهید داشت.
دکتر صفی نژاد در ادامه سخنان خود یادی از کی عطا طاهری کرد که به علت کسالت و بیماری نتوانست در این نشست حاضر شود.
وی در ادامه به یکی از تحقیقات خود در جوامع عشایری اشاره کرد و گفت: در تحقیقات خود به این نتیجه رسیدیم که در میان تمامی عشایر کشور جامعه به دو گروه فرمانداران که با کلمه ” کی” خطاب می شوند و فرمانبران که با کلمه” کا” مخاطب قرار میگیرند؛ دسته بندی می شوند. همچنین در میان عشایر کشور اسامی مردان از میان اسامی قدیمی و باستانی همانند لهراسب و گشتاسب و … انتخاب می شود و اسامی زنان برگرفته از اسامی طبیعت ( ماه پری، مروارید ، نعنا) است.
طبق تحقیقات حاصله باید گفت فرهنگ عشایری فرهنگ غنی و پر محتوا و دارای نظام اجتماعی بزرگی است.
فرهنگ غارت
هر جا را غارت کردید همه چیز را نبرید مقداری را برای گذران زندگی خودشان باقی بگذارید. این را دکتر صفی نژاد به نقل از عشایری گفته که در آن زمان به غارت اموال مردم می پرداختند. غارت در فرهنگ عشایر جایگاه خود را داشته است بخش قابل توجهی از غارت به افراد بی بضاعت و فقرا بخشیده می شد.
این استاد فرهیخته در ادامه از خاطرات خود در میان عشایر سخن گفت و ادامه داد: دیدم هنگام غارت اردکان یکی از نیروها توسط فرمانده تیر خورد و کشته شد . وقتی علت را پرسیدم فرمانده غارتگران گفت: ایشان دستبرد تا طلاهای همراه یک زن را تصاحب کند ما آمدیم که غارت کنیم نه اینکه به زنها تعرض کنیم. در جایی دیگر دیدم یکی از غارتگران بعد از اتمام غارت در خانه کدخدا مشغول چای خوردن و صحبت بود.

خبرهای مرتبط

در صورتی که نظر ارسالی شما طولانی شود، با تأخیر بررسی و تأیید می‌شود.

نکته: نظر شما در انتظار بررسی است و پس از تایید مدیریت در سایت نمایش داده میشود..

200x208
200x208