تاریخ درج خبر : 1393/12/11
کد خبر : ۴۶۲۲۷۶
+ تغییر اندازه نوشته -

«قتل و راهکارهای پیشگیری از آن»

سایت استان: سمانه سعیدی

مقدمه : قتل از جمله جرایمی است که همواره مورد تنفر و انزجار افراد بوده است و همیشه با عکس العمل شدیدی همراه بوده است . قتل عمد عبارت است از سلب ارادی زندگی شخصی توسط شخص دیگر بدون مجوز قانونی و در تعریف دیگر می توان گفت قتل عبارت است از آنکه قاتل عمداً کاری را انجام دهد که نوعاً کشنده باشد ، هر چند قصد کشتن شخص را نداشته باشد و همان طور که همه می دانیم اولین قتل در تاریخ بشریت کشته شدن هابیل توسط برادرش قابیل است .

قتل از نگاه اسلام : در دین اسلام و قرآن قتل یکی از گناهان کبیره و نابخشودنی است و مجازات آن در اسلام کشتن است که مصداق آن در سوره مائده آیه ۳۲ آورده شده است که خداوند در این آیه می فرمایند به بنی اسرائیل حکم نمودیم که هر کس شخصی را بدون حق و یا بی اینکه فساد و فتنه ای کرده است بکشد مانند این است که همه افراد را کشته است و هر کس شخص را زندگی بخشد مانند اینست که همه افراد را زندگی بخشیده است .
ویا در آیه ۳۳ سوره بنی اسرائیل می فرماید : نفسی را که خداوند محترم ساخته است به ناحق مکشید ، کسی که به ستم کشته شود برای ولی او سلطه ای خاص قرار داده ایم ، پس اسراف در قتل نخواهد کرد زیرا او (ولی دم ) از جانب شریعت الهی یاری شده است .
معمولاً ارتکاب قتل یا با تصمیم قبلی و برنامه ریزی شده انجام می گیرد و یا اینکه تحت یک محرک شدید و در حالت بحرانی اتفاق می افتد . قاتلان معمولاً از روشهای مختلفی استفاده می کنند که از جمله می توان به آتش زدن ، خفه کردن، به دار آویختن ، سم دادن ، فرو بردن اجسام نوک تیز مانند چاقو در قسمتهای حساس بدن ، شلیک گلوله و ….اشاره نمود .

انگیزه های ارتکاب قتل

– خودپرستی : عبارت است از اینکه فرد برای نجات خود دست به قتل بزند مانند کشتن شوهر به علت بدرفتاری و برای نجات از زجرو شکنجه .
– حفظ آبرو و حیثیت : قتل برای افترا و تهمت و هتک حرمت .
– حرص و طمع مال : ارتکاب قتل هنگام سرقت و یا برای تصاحب ارث .
– احساس های جریحه دار شده : مانند کشتن دختری که خواستگار ود را رد کرده است .

انواع قتل:

۱- قتل هایی که در زمان خارج بودن فرد از حالت عادی رخ داده است . مانند اینکه فرد زمانی که دارای تعادل روحی نباشد و یا اینکه تحت تأثیر مصرف مواد مخدر و الکل از حالت عادی خارج باشد و دست به قتل بزند .
۲- قتلهایی که برای مخفی نمودن اشتباه دیگری به وقوع می پیوندد . مانند اینکه فرد در زمان سرقت برای اینکه شاهدی نداشته باشد ، دست به قتل صاحب مال می زند و یا تجاوز جنسی و قتل فرد مورد تجاوز قرار گرفته نیز در این دسته قرار می گیرد .
۳- قتلهایی که ناشی از اختلافات قومی و قبیله ای است . این نوع قتل ها بیشتر در روستاها و مناطق عشایری رخ می دهد و معمولاً به وسیله سلاح گرم است و متآسفانه این نوع قتل در استان ما رواج دارد .
۴- قتل های ناشی از مسایل جنسی و ناموسی نوع دیگری از انواع قتل می باشد .
۵- قتلهایی که ناشی از اختلافات مالی و ملکی است و متأسفانه این نوع قتل در استان ما نیز بسیار رواج دارد .

نظریه آنومی یا بی هنجاری دورکیم:

آنومی به هم ریختگی یا آشفتگی وجدان جمعی یا وجدان مشترک است و چون آنومی امری مربوط به وجدان جمعی است، جامعه و فرد همزمان از آن رنج می برند. این رنج بردن حاکی از آن است که آنومی نه تنها وجدان جمعی که وجدان فردی را نیز متاثر می سازد. از نظر وی عوامل زیر در بروز حالت آنومی در جامعه دخالت دارند؛

تغییر ناگهانی در استانداردهای زندگی :

۱- قرار گرفتن در معرض شرایط دایماً در حال تغییر۲- پیشرفت اقتصادی مبتنی بر روابط فردی آزاد شده از نظم ۳- تضعیف نیروهای اخلاقی جامعه (احمدی، ۱۳۸۴: ۴۶) .
مجازات قتل از نظر قانون : ماده ۲۸۹ تا ۴۴۷ قانون مجازات اسلامی سال ۱۳۹۲ مربوط به قصاص می باشد که در ذیل به برخی از آنها اشاره شده است :
ماده۲۸۹- جنایت بر نفس، عضو و منفعت بر سه قسم عمدی، شبه عمدی و خطای محض است.
ماده ۲۹۶- اگر کسی، عمداً جنایتی را بر عضو فردی وارد سازد و او به سبب سرایت جنایت فوت کند، چنانچه جنایت واقع شده مشمول تعریف جنایات عمدی باشد، قتل عمدی محسوب میشود، در غیر این صورت، قتل شبه عمدی است و مرتکب علاوه بر قصاص عضو به پرداخت دیه نفس نیز محکوم میشود.
ماده ۳۵۰- در صورت تعدد اولیای دم، حق قصاص برای هر یک از آنان به طور جداگانه ثابت است.
ماده ۳۵۱- ولی دم، همان ورثه مقتول است به جز زوج یا زوجه او که حق قصاص ندارد.
ماده ۳۵۲- اگر حق قصاص، به هر علت، تبدیل به دیه شود یا به مال یا حقی مصالحه شود، همسر مقتول نیز از آن ارث میبرد. اگر برخی از اولیای دم، خواهان قصاص و برخی خواهان دیه باشند، همسر مقتول، از سهم دیه کسانی که خواهان دیه میباشند، ارث میبرد.
ماده ۳۵۳- هرگاه صاحب حق قصاص فوت کند، حق قصاص به ورثه او میرسد حتی اگر همسر مجنیٌ علیه باشد.
ماده ۳۵۶- اگر مقتول یا مجنیٌ علیه یا ولی دمی که صغیر یا مجنون است ولی نداشته باشد و یا ولی او شناخته نشود و یا به او دسترسی نباشد، ولی او، مقام رهبری است و رئیس قوه قضائیه با استیذان از مقام رهبری و در صورت موافقت ایشان، اختیار آن را به دادستانهای مربوط تفویض میکند.
ماده ۳۵۷- اگر مرتکب یا شریک در جنایت عمدی، از ورثه باشد، ولی دم به شمار نمی آید و حق قصاص و دیه ندارد و حق قصاص را نیز به ارث نمیبرد.
ماده ۳۶۳- گذشت یا مصالحه، پیش از صدور حکم یا پس از آن، موجب سقوط حق قصاص است.
ماده ۳۶۸- اگر عده ای، آسیب هایی را بر مجنیٌ علیه وارد کنند و تنها برخی از آسیبها موجب قتل او شود فقط واردکنندگان این آسیبها، شریک در قتل میباشند و دیگران حسب مورد، به قصاص عضو یا پرداخت دیه محکوم میشوند.
ماده ۳۷۱- هرگاه کسی آسیبی به شخصی وارد کند و بعد از آن دیگری او را به قتل برساند قاتل همان نفردوم است اگرچه آسیب سابق به تنهایی موجب مرگ میگردید و اولی فقط به قصاص عضو محکوم میشود.
ماده ۳۷۵- اکراه در قتل مجوز قتل نیست و مرتکب، قصاص میشود و اکراه کننده، به حبس ابد محکوم میگردد.
ماده ۳۸۱- مجازات قتل عمدی در صورت تقاضای ولی دم و وجود سایر شرایط مقرر در قانون، قصاص و در غیر اینصورت مطابق مواد دیگر این قانون از حیث دیه و تعزیر عمل میگردد.
ماده ۳۸۲- هرگاه زن مسلمانی عمداً کشته شود، حق قصاص ثابت است لکن اگر قاتل، مرد مسلمان باشد، ولی دم باید پیش از قصاص، نصف دیه کامل را به او بپردازد و اگر قاتل، مرد غیر مسلمان باشد، بدون پرداخت چیزی قصاص میشود. در قصاص مرد غیرمسلمان به سبب قتل زن غیرمسلمان، پرداخت مابه التفاوت دیه آنها لازم است.
ماده ۴۱۷- در اجرای قصاص، اذن مقام رهبری یا نماینده او لازم است.
ماده ۴۳۷- زن حامله، که محکوم به قصاص نفس است، نباید پیش از وضع حمل قصاص شود. اگر پس از وضع حمل نیز بیم تلف طفل باشد، تا زمانی که حیات طفل محفوظ بماند، قصاص به تأخیر میافتد.

راهکارها پیشگیری از وقوع قتل :

۱- آشنایی بیشتر افراد با آموزه های قرآنی و دینی و در نتیجه سعه صدر آنها در نزاع ها و دعواهای خانوادگی .
۲- تلاش برای برطرف کردن بیماری های روحی و روانی موجود در جامعه مورد بررسی .
۳- آموزشهای لازم از طریق نصب بنر و تبلیغات تلویزیونی و همچنین ساخت مستند در این زمینه .
۴- کنترل و نظارت بیشتر مسئولین مربوطه و جمع آوری انواع آلات قتاله از جمله چاقو ، قمه ، اسلحه غیرمجاز و … در حد امکان .
۵- تسریع در صدور حکم قطعی و سرسختانه و همچنین اجرای به موقع آن در مورد قتلهای عمدی و سریالی .
۶- تثبیت اسناد مالکیت و حل به موقع مشکلات مردم خصـوصاً درباره املاک و زمیـنهای آنـها توسط ریش سفیـدان زیرا یکی از اصلی ترین علل قتل در استان ما ، نزاع های افراد بر سر ملک و زمین می باشد و نهایتآ منجر به قتل یکی از طرفین می گردد .
۷- ریشه یابی علل اصلی و تلاش در جهت ارائه راهکارهای مناسب مانند : حل مشکلات به صورت بومی و محلی و سخنرانی و بحث از طرف ائمه جمعه و طلاب در مساجد و حسینیه ها پیرامون موضوع و ارشاد و هدایت مردم به سوی صلح و آرامش.
۸- حضور به موقع پلیس در همه صحنه ها و دسترسی آسان مردم مناطق روستایی به مراجع قضایی .

خبرهای مرتبط

در صورتی که نظر ارسالی شما طولانی شود، با تأخیر بررسی و تأیید می‌شود.

نکته: نظر شما در انتظار بررسی است و پس از تایید مدیریت در سایت نمایش داده میشود..

  • حمزه میرزایی/تنگ رواق/کارشناس ارشد حقوق می‌گه:

    ممنون از خانم سعیدی و انتخاب موضوع قتل که یکی از مهمترین مباحث حقوق کیفری اختصاصی است.راجع به بحث انواع قتل که عنوان کردید بیشتر ازدیدگاه جامعه شناسی جنایی بحث شده تا حقوق کیفری اختصاصی.لذا انواع قتل به شرح ذیل می باشند
    – قتل عمد
    – در حکم قتل عمد(بند دوم و سوم ماده ۲۹۱ قانون مجازات اسلامی)
    – قتل شبه عمد
    – قتل در حکم شبه عمد
    – قتل خطای محض
    – قتل در حکم خطای محض

200x208
200x208